the 'Porady językowe' Category

Zaimki osobowe


Dostałam zapytanie od Ani nt. mojej strony internetowej:

Powiem Ci, że bardzo zaintrygowała mnie jedna sprawa – widzę, że zaimki osobowe piszesz małą literą.

 Nie śledzę tak na bieżąco zmian w sprawach języka,
więc zastanowiło mnie, czy są w tym względzie jakieś nowe ustalenia językoznawców?

 Miło mi będzie, jeśli zechcesz podzielić się ze mną swoją wiedzą na ten temat:)

No i okazuje się, że błądziłam :-)
Uważałam, że zaimki osobowe pisze się dowolnie, bo wielką literą tylko grzecznościowo i tu panuje dowolność, tak mi się wydawało.
Ale sprawdziłam w Poradni Językowej i wygląda na to, że w korespondencji
nie ma jednak dowolności, że obowiązuje zasada grzecznościowa.
A oferta jest formą korespondencji do Czytelnika…

Zaimek ja w korespondencji piszemy, oczywiście, małą literą lub go po prostu pomijamy.

wielkie litery w korespondencji – Poradnia Językowa

Zaimki osobowe w korespondencji piszemy, rozpoczynając je wielką literą.
Czy zasada ta powinna być stosowana także w Internecie, jeśli w tekście umieszczonym na forum dyskusyjnym lub czacie zwracamy się bezpośrednio
do konkretnej osoby lub grupy osób?

Zasady pisowni zaimków (osobowych i dzierżawczych) są takie same
i w korespondencji tradycyjnej, i w internecie (także w SMS-ach). Powinniśmy
więc pisać: „Myślę o Tobie”, „Chcę Cię zapytać…”, „Odpowiem Wam jutro”, „Twój pomysł mi się nie podoba”.
Wątpliwości co do pisowni omawianych zaimków mają zapewne związek z tym,
że grzeczność językowa się demokratyzuje i upraszcza. Mówimy i piszemy szybko, stąd piszącemu w szybkim tempie na klawiaturze komputera wygodniej jest
nie używać klawisza shift. Być może w przyszłości wskazane zasady się zmienią.
Na razie ze względów grzecznościowych adresata każdego komunikatu, niezależnie od medium, należy zapisać wielką literą.— Małgorzata Marcjanik, prof., Uniwersytet Warszawski

nt. zaimków osobowych są 3 odpowiedzi w Poradni Językowej

/…/ O sobie natomiast piszemy tylko i wyłącznie literą małą. Dodajmy, że mówiąc czy pisząc o sobie, pomijamy z reguły zaimek ja. Wystarczy użyć formy czekałem, piszę, będę czekać itd. Chyba że chcemy dokonać porównania: „Ja jestem punktualny, a ty / Ty ciągle się spóźniasz. /…/ — Małgorzata Marcjanik, prof., UW

Pozdrawiam serdecznie, Grażyna


the 'Porady językowe' Category

Numer, czyli nr w nazwach


Skończ wreszcie z tym rażącym błędem Nr w nazwach, jeśli go popełniasz.

Pisz, proszę, Szkoła Podstawowa nr 5, Oddział nr 2, Zakład nr 4.

Jeśli masz inaczej, niestety… zmień szyld, pieczątki, papiery firmowe.

Wiem, wiem. Upierasz się, że nr to element nazwy.
Ale… językoznawcy ustalili inaczej, więc się jednak zastosuj do ich wymagań.

Oto porady w Poradni Językowej PWN:
nr, Nr, NR?
numer w różnych kontekstach
znowu numer szkoły
znowu numer w różnych kontekstach

Już prawie wszyscy o tym wiedzą. Ale… są jeszcze ci, którzy błądzą…
Czy wyobrażasz sobie sztandar z błędem? Nie ma szans, by go „zretuszować”
lub łatwo wymienić.
Ratuje cię z niewiedzy tylko tekst napisany wersalikami, czyli drukowanymi literami…

Pozdrawiam cię serdecznie, Grażyna


the 'Porady językowe' Category

Poprawna pisownia, a wydaje ci się oczywiste, że to ty dobrze napisałeś :-)


Witaj

Już jakieś zamysły nowej oferty mam na stronie www.madgraf.eu. I pomysły
na tematy w blogu też.

A tymczasem poopowiadam ci o typowych błędach ortograficznych.

Oczywiście, istnieje tzw. korektor. Ale, raz, jakbyś chciał mu płacić, to policzy ci np. 2 grosze za słowo. Brzmi fantastycznie, tanio, ale to oznacza, że za książkę ok. 300 stron zapłaciłbyś mu ok. 1600 zł… BTW, nie unikniesz współpracy z korektorem, ponieważ żaden wydawca nie odważy się wydać książki bez korekty. Ale są korektorzy, którzy mają stawkę podstawową + wynagrodzenie za ilość błędów.

Dwa, piszesz wiele tekstów, na szybko, artykuł do prasy, tekst na stronę www,
w blogu, nie ma czasu na korektora. A i nie ma zwyczaju oddawać wszystkiego
do przejrzenia przed publikacją. A błędy psują twój wizerunek.

Więc będę tymczasem pisać ci o błędach, znajdziesz zawsze te wpisy we wspólnej kategorii „Porady językowe”.

Napiszę tylko poprawnie, żeby ci nie mieszać. I jak ja widzę twoje uzasadnienie
dla tych błędów :-)

Oto porcja na dzisiaj:

pośrodku – wydaje ci się, że jak jest „środek”, to pisze się z odstępem, no bo to „w” jakimś „środku”

co najmniej – to może piszesz poprawnie

co miesiąc – to proste :-)

comiesięczny - wydaje się, że to też coś zdarzającego się każdego miesiąca, więc też powinno być oddzielnie z “co”, a jednak nie – co prawda z tym to i ja mam kłopot i notorycznie upewniam się w internetowym słowniku PWN

coroczny – analogicznie

codzienny, codziennie – j.w.

ale… na co dzień – popatrz, jak to trzeba uważać

stąd – a to to już typowe, jak jest „z lasu”, „z pola”, to dlaczego by nie „z” jakiegoś  „tąd” :-) tu jeszcze ci wskakuje typowo „z” zamiast „s”

po prostu – może nie oczywiste, uzasadnione, dlaczego piszesz inaczej,
ale typowym błędem jest pisanie tego razem

w ogóle – jak wyżej, typowa okazja do popełniania błędów

znad (czegoś), np. znad morza – jak jest takie miłe znane słówko „nad morzem”, to dlaczego by nie napisać coś w rodzaju „z brzegu”, osobno :-) słownik PWN

nietrudno (np. zdobyć) – a wydawałoby się, że „nie” jest „trudno” zdobyć, więc osobno :-)

gdzieniegdzie -  też bym się może myliła, gdybym nie pamiętała, bo jak pisze się „to tu to tam” :-)

wskutek – typowo myślisz, że jest „skutek”"i on coś powoduje, to osobno :-)

na skutek – popatrz, to samo znaczy, a pisze się osobno, dziwny jest ten język polski :-)

brzemienny w skutki – popatrz, też osobno :-)

Pozdrawiam cię serdecznie, Grażyna


the 'Porady językowe' Category

Prawidłowy podpis to imię i nazwisko – NIGDY odwrotnie!


Często, wręcz nagminnie, dostaję, niestety, podpisy w postaci, nazwisko i imię.

Jeśli klient podpisuje się w mojej obecności, byśmy mogli do jego tekstu zeskanować podpis, to proste. Proszę o ponowne złożenie podpisu.

Gorzej, gdy asystentka poprosi szefa o podpis i dostaję kartkę…

Żeby nie kompromitować :-) szefów, pokażę ci, jak temu można zaradzić w Adobe Photoshop na bazie mojego prawidłowego podpisu, w którym zamienię i-n miejscami.

podpis1.jpg

Trzeba w Adobe Photoshop rozszerzyć Rozmiar obszaru roboczego, od lewej „kotwica”:

podpisu_rozszerzanie_obszaru_roboczego.jpg

Zrobić zaznaczenie prostokątne i przenieść na prawo pierwszy człon nazwy:

podpisu_korekta_w_adobe1.jpg

Ale to oczywiście nie koniec, teraz zabawa w rozszerzanie obszaru w pionie
i dopasowywanie poziomów. Ewentualne obracanie, bo te człony podpisu mogą iść „pod górkę”, gdy ktoś jest optymistą :-) lub „w dół”, gdy ktoś jest pesymistą :-)

Nie dokańczam tego wyrównywania, bo szkoda czasu na psucie mojego prawidłowego podpisu :-)

W każdym bądź razie, rada jest. Grafik nie jest bezradny, gdy nie ma kolejnego „podejścia” do szefa i jego podpisu.

Pozdrawiam cię serdecznie, Grażyna


the 'Porady językowe' Category

Dyrektor ds. Projektów


Miałam ostatnio dylemat, ponieważ otrzymałam pismo do wykorzystania
w publikacji podpisane „Dyrektor ds. projektów”.

W żaden sposób mi to „nie pasowało”. A że „namieszałam” sobie z nazwami pisanymi dużą i małą literą przy okazji odpowiedzi Poradni Językowej PWN
w listopadzie, gdy składałam książkę o banku, to w ogóle nie wiedziałam,
czy moja decyzja napisania „Dyrektor ds. Projektów” jest poprawna. Zadałam
więc pytanie w poradni językowej.

Dyrektor ds. Projektów
Jak prawidłowo napisać stanowisko Dyrektor ds. Projektów? W tekście powinnam pisać dyrektor ds. projektów. Jeśli używam tego w podpisie tekstu z imieniem
i nazwiskiem i piszę z dużej litery Dyrektor, to źle wygląda wg mnie Dyrektor
ds. projektów
.
Google znalazły mi wręcz stronę wydawnictwa PWN z zajmowanymi przez pracowników stanowiskami, pisanymi dużymi literami, m.in. Dyrektor ds. Projektów.
Proszę o pomoc.
Pozdrawiam serdecznie, Grażyna Dobromilska

Oto odpowiedź:

Podobnych pytań zadano już nam tak dużo, że w poradnianym archiwum jest o czym poczytać. Prosimy wpisać w poradniane okienko słowa „nazwy stanowisk”
(w cudzysłowie takim, jak tu, czyli prosto z klawiatury) i przeczytać odpowiedzi. Prowadzą one do wniosku, że słowa Dyrektor ds. Projektów w podpisie lub nagłówku listu są ortograficznie bez zarzutu, natomiast w innych kontekstach (np. „Szukamy kandydatów na stanowisko dyrektora ds. projektów”) małe litery wydają się lepszym rozwiązaniem.
- Mirosław Bańko, PWN

Pozdrawiam cię serdecznie, Grażyna


the 'Porady językowe' Category

Kiedy nie! stawiać spacji?


Są różne sytuacje, kiedy mamy wątpliwości, czy stawiać spację przed lub za znakiem czy nie. Właśnie poprawiam krótki tekst do wydania naszego albumu promocyjnego i natrafiłam na bardzo proste, podstawowe błędy. Wydawało mi się, że już nikt ich nie robi, a… jednak…

Pamiętaj! Nie stawia się spacji PRZED:
kropką, wielokropkiem, dwukropkiem, wykrzyknikiem, przecinkiem, znakiem zapytania,
nawiasem zamykającym, cudzysłowem zamykającym.

Pamiętaj! Nie stawia się spacji PO:
nawiasie otwierającym, cudzysłowie otwierającym.

Jest to raz – błąd ortograficzny i po prostu „zamyka sprawę”, dwa – zwyczajnie
„źle wygląda”, trzy – w czasie składu znak może uciec samodzielnie do nowego wiersza lub zostać na końcu wiersza.

Inne, bardziej skomplikowane problemy poznaj w poradni językowej PWN.
A ja… do roboty :-)

Pozdrawiam cię serdecznie, Grażyna


the 'Porady językowe' Category

Małe czy wielkie litery w nazwach zawodów


Najpierw chcę do ciebie dotrzeć z pilnymi informacjami przydatnymi
w twojej codziennej pracy. Przygotowywanie pism, pisownia zawodów, funkcji, sporządzanie pieczątek firmowych.

Jakimi kryteriami kierujesz się w kwestii pisania małymi lub wielkimi literami stanowisk służbowych?

Nie chcesz pewnie obrazić swojego prezesa? Piszesz o nim Prezes Zarządu? Ale to jednak nie jest Prezes Zarządu, lecz prezes Zarządu

A najdziwniejszy jest inspektor Działu Kredytów i Windykacji, inspektor
z małej litery, nazwa działu z dużej litery. Tak się poprawnie pisze. Takie jest stanowisko językoznawców.

Nawet informacje zawarte w najnowszym słowniku ortograficznym można różnie interpretować.

To wielki problem.

Ale pomógł mi w jego rozwiązaniu dociekliwy autor książki 100 lat Banku Spółdzielczego Ziemi Kraśnickiej, którą ostatnio przygotowywałam do druku, Henryk Krawiec, dr historii.

(więcej…)